امّا تواضع ، صفتي است از صفات حميده وخلقي از اخلاق پسنديده كه بنده به واسطهء آن به درجات رفيعه در جنان فايز مىگردد . واز عيسى عليه السلام مروى است كه فرمود : « طوبى لِلمتواضعين في الدنيا ، هم أصحاب المنابر يوم القيامة » « 1 » خوشا حال فروتنان در دنيا كه ايشان خواهند بود كه در مجمع عظمى بر منبرها نشينند . ودر خبر است كه حق - جلّ وعلا - وحى فرمود به موسى عليه السلام كه : « حضرت جبّارى ما نماز از كسى قبول مىكند كه در « 2 » مشاهدهء جمال عظمت ومطالعهء آثار عزّت ما خود را به ذلّت ومسكنت « 3 » آورد وبزرگى بر بندگان ما روا ندارد وخوف عذاب ما يك لحظه از دل أو بيرون نرود وتمامى روز را به ذكر ما گذراند وبه جهت رضاى ما نفْس را از هوا باز دارد » . پس نماز كه ركنى است « 4 » از أركان اسلام وموصل « 5 » است به رضوان در دار السّلام ومفيد خلاصي است از مهايل « 6 » آلام وسبب است مر غفران ملك علّام را ، قبول أو موقوف است بر تواضع كه آن مقامي است ارفع مقامات أرباب يقين ومنزلي « 7 » أعلى منازل أصحاب « 8 » عزّ وتمكين ومر اين تواضع را دو طرف است يكى طرف افراط كه آن را تكبّر خوانند وديگرى طرف تفريط وآن را تذلّل وتخاسس « 9 » خوانند و « خير الأمور أوسطها » « 10 » . وامّا « 11 » تكبّر ، صفتي است از صفات نفس امّاره كه از أو تعبير كنند به حالتي حاصل از اعتقاد آن كه أو از ديگرى بهتر است واين حالت ، القاى نفخهء « 12 » شيطانى

--> ( 1 ) . التواضع والخمول ، ص 153 ؛ تنبيه الخواطر ، ج 1 ، ص 201 ؛ المحجة البيضاء ، ج 6 ، ص 220 . ( 2 ) . ف : + / حين . ( 3 ) . ف : به مسكنت وبه ذلّت . ( 4 ) . ف : بود . ( 5 ) . ف : مواصل . ( 6 ) . م : نهايل . ( 7 ) . م : منزل . ( 8 ) . ف : - أصحاب . ( 9 ) . ف : تخاس . ( 10 ) . الكافي ، ج 6 ، ص 541 ، عوالي اللئالي ، ج 1 ، ص 296 . ( 11 ) . ف : - وامّا . ( 12 ) . ف : نفحه .